Ngành Giáo dục quyết liệt triển khai các nhiệm vụ khoa học, công nghệ, chuyển đổi số

Quang cảnh phiên họp

Cùng dự có Thứ trưởng Thường trực Phạm Ngọc Thưởng, Thứ trưởng Phạm Quang Hưng, Thứ trưởng Đoàn Trung Kiên và các thành viên Ban Chỉ đạo.

Nhiều kết quả triển khai các nhiệm vụ khoa học, công nghệ, chuyển đổi số

Báo cáo tình hình triển khai thực hiện nhiệm vụ 9 tháng đầu năm 2026, Quyền Cục trưởng Cục Khoa học, Công nghệ và Thông tin (Bộ GDĐT) Nguyễn Sơn Hải cho biết, năm 2026 Bộ được giao 208 nhiệm vụ, trong đó có 118 nhiệm vụ thường xuyên.

Nhóm hoàn thiện thể chế có 12 nhiệm vụ, đến thời điểm này đã hoàn thành 11/12 nhiệm vụ. Nhóm phát triển nhân lực chất lượng cao, Bộ GDĐT đã tham mưu Thủ tướng Chính phủ phê duyệt 7 chương trình, đề án cấp quốc gia để đào tạo nhân lực, hình thành một trục phát triển nhân lực tương đối đồng bộ.

Về trí tuệ nhân tạo (AI), ngành đã triển khai khung giáo dục AI trong giáo dục phổ thông; hướng dẫn triển khai thực hiện nội dung giáo dục AI cho học sinh phổ thông ngay từ năm học 2026-2027. Mục đích, trang bị cho học sinh kiến thức nền tảng, kỹ năng vận dụng cơ bản và năng lực nhận biết, đánh giá vai trò của Al trong học tập và đời sống; hình thành, phát triển các phẩm chất, năng lực cần thiết thông qua giáo dục AI; rèn luyện tư duy phản biện, khả năng kiểm chứng thông tin và sử dụng AI một cách an toàn, có đạo đức, có trách nhiệm; phát huy vai trò chủ thể, năng lực tự học và sáng tạo của học sinh trong hoàn thành Chương trình giáo dục phổ thông.

Quyền Cục trưởng Cục Khoa học, Công nghệ và Thông tin (Bộ GDĐT) Nguyễn Sơn Hải báo cáo tại phiên họp

Về công nghệ chiến lược, Bộ đang hoàn thiện thủ tục để Bộ Khoa học và Công nghệ phê duyệt 2 nhiệm vụ khoa học công nghệ triển khai công nghệ chiến lược là Nền tảng giáo dục thông minh quốc gia ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và nền tảng thực ảo (VR) hỗ trợ dạy học và hướng nghiệp trong lĩnh vực STEM cho học sinh phổ thông. Đồng thời, Bộ cũng đã xây dựng các chương trình về khoa học công nghệ.

Riêng với nhiệm vụ phát triển cơ sở dữ liệu, theo yêu cầu của Ban Chỉ đạo Nghị quyết 57 của Trung ương, Bộ được giao xây dựng 4 cơ sở dữ liệu gồm: Cơ sở dữ liệu quốc gia về giáo dục và đào tạo; cơ sở dữ liệu giáo dục mầm non, phổ thông, giáo dục thường xuyên; cơ sở dữ liệu giáo dục nghề nghiệp; cơ sở dữ liệu giáo dục đại học. Hiện nay, cơ sở dữ liệu có mức độ hoàn thiện tốt nhất là học bạ số, đạt gần 95%.

Nhằm quy hoạch hệ thống ứng dụng, chuẩn hóa dữ liệu theo yêu cầu “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung”, Bộ được Thủ tướng Chính phủ giao xây dựng 3 nền tảng.

Thứ trưởng Phạm Quang Hưng trao đổi tại phiên họp

Hệ thống thông tin thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến lĩnh vực giáo dục và đào tạo đã được triển khai từ ngày 1/1/2026 và cơ bản vận hành ổn định.

Nền tảng số quốc gia về quản trị giáo dục dành cho trường học và cơ quan quản lý ưu tiên khối mầm non, phổ thông và giáo dục thường xuyên. Bộ cung cấp phần mềm miễn phí trên cơ sở dữ liệu ngành. Đến nay, 11 tỉnh, thành phố đã đăng ký; Bộ đang triển khai tại 5 tỉnh, thành phố, với 100% trường học sử dụng.

Nền tảng giáo dục thông minh quốc gia, ứng dụng AI có kiểm soát, đang được triển khai thông qua việc đặt hàng các nhiệm vụ công nghệ chiến lược và khảo sát tiềm năng hợp tác với doanh nghiệp, trường đại học, trong đó có các cơ sở giáo dục ngoài công lập.

Về cắt giảm thủ tục hành chính trên môi trường mạng, Bộ đã vận hành hệ thống thực hiện thủ tục hành chính trên môi trường mạng. Thời gian qua, nhiều thủ tục hành chính đã được cắt giảm. Kế hoạch 100 ngày khắc phục các điểm nghẽn về chuyển đổi số đang được triển khai quyết liệt trong hơn 2 tháng qua, đã đi quá nửa chặng đường và đảm bảo tiến độ đề ra.

Thứ trưởng Đoàn Trung Kiên trao đổi tại phiên họp

Tại phiên họp, các thành viên Ban Chỉ đạo đã trao đổi về tiến độ một số nhiệm vụ đang triển khai như các đề án phát triển nhân lực; chương trình đào tạo tài năng; đầu tư xây dựng phòng thực hành thí nghiệm; thúc đẩy mô hình hợp tác Nhà nước - nhà trường - doanh nghiệp; triển khai sản phẩm công nghệ chiến lược (liên quan đến AI, VR) phân công cho Bộ GDĐT; khung năng lực số của giáo dục phổ thông; học bạ số, văn bằng số; việc cắt giảm thành phần hồ sơ, thủ tục hành chính và triển khai thủ tục hành chính trên môi trường số theo chỉ đạo của Trung ương.

Đặt nhiệm vụ của ngành Giáo dục trong yêu cầu phát triển chung của đất nước

Phát biểu tại phiên họp, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho biết, ngành Giáo dục trong thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị có hai nhóm nhiệm vụ rất quan trọng.

Một là phát triển nguồn nhân lực phục vụ phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đây là nhiệm vụ xuyên suốt từ giáo dục mầm non, phổ thông đến giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học, sau đại học.

Hai là ngành, đặc biệt là các cơ sở giáo dục đại học phải tham gia phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, trở thành lực lượng đóng vai trò then chốt trong hệ thống. Ứng dụng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo phải được triển khai xuyên suốt trong toàn hệ thống. Chuyển đổi số được thực hiện từ cơ quan Bộ đến các Sở GDĐT, cơ sở giáo dục trên cả nước.

Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn phát biểu chỉ đạo tại phiên họp

Theo Bộ trưởng, thời gian qua, ngành Giáo dục đã tích cực, nỗ lực triển khai nhiều nhiệm vụ, trong đó có những ứng dụng được đánh giá tiên phong. Tuy nhiên, trong bối cảnh mới, cần nhìn nhận vấn đề ở phạm vi rộng hơn, đặt những nhiệm vụ này trong yêu cầu phát triển chung của đất nước.

Đề cập cụ thể nhiệm vụ hoàn thiện cơ sở dữ liệu, phát triển các nền tảng số, trước mắt là nền tảng quản trị số giáo dục quốc gia và văn bằng số, Bộ trưởng cho rằng nếu thực hiện được các nhiệm vụ này, tác động xã hội sẽ rất lớn, tiết kiệm chi phí và giảm đáng kể thời gian, thủ tục cho người dân.

Bên cạnh đó, cần phát triển khoa học công nghệ để giải quyết các bài toán thực tiễn, trước hết là những bài toán đặt ra trong chính ngành. Đối với các sản phẩm công nghệ chiến lược, ứng dụng AI và các công nghệ mới, cần tạo ra những thay đổi thực chất trong dạy và học.

Không chỉ giải quyết các bài toán của ngành, giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp cần tham gia giải quyết những vấn đề đặt ra đối với địa phương và đất nước, đóng góp vào phát triển các công nghệ chiến lược và giải quyết những thách thức như biến đổi khí hậu, ngập lụt, công nghệ sinh học, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn... Những nhiệm vụ này cho thấy vai trò rất quan trọng của ngành Giáo dục trong thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị.

Bộ trưởng nhấn mạnh yêu cầu đẩy nhanh hoàn thiện cơ sở dữ liệu, các nền tảng số dùng chung và tăng cường khai thác, sử dụng dữ liệu trong quản trị. Cùng với đó, tiếp tục tập trung triển khai các chương trình, đề án về phát triển nguồn nhân lực phục vụ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; chú trọng tính khả thi, gắn mục tiêu với chính sách và nguồn lực thực hiện.

Đối với công nghệ chiến lược, Bộ trưởng yêu cầu tiếp tục hoàn thiện các điều kiện cần thiết để triển khai, đồng thời tăng cường hợp tác giữa Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp. Về tài chính, cần chủ động bảo đảm nguồn lực cho các nhiệm vụ, đồng thời theo dõi, thúc đẩy giải ngân.

Bộ trưởng cũng lưu ý việc tổ chức nhân lực phải phù hợp với yêu cầu triển khai nhiệm vụ, tăng cường phối hợp giữa các đơn vị và huy động nguồn lực từ các cơ sở giáo dục đại học khi cần thiết. Các đơn vị tiếp tục thực hiện những nhiệm vụ đã đề ra về cải cách thủ tục hành chính, triển khai các đề án và hoàn thiện báo cáo, bảo đảm đánh giá đúng, đầy đủ kết quả, hạn chế và những vấn đề còn tồn tại.