Hội thảo góp ý bản thảo cuốn sách “80 năm Giáo dục Việt Nam”

Phát biểu tại Hội thảo, GS.TS Lê Anh Vinh, Viện trưởng Viện KHGDVN, nhấn mạnh đây là công trình đặc biệt nhằm nhìn lại một cách hệ thống vai trò và đóng góp của giáo dục trong hành trình dựng xây và bảo vệ Tổ quốc. Hội thảo là bước quan trọng để hoàn thiện nội dung sách, chuẩn bị cho xuất bản trong năm 2025.

Giáo dục là mạch nguồn xuyên suốt của phát triển dân tộc

GS.TS Lê Anh Vinh, Viện trưởng Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam, phát biểu khai mạc hội thảo

Theo GS.TS Lê Anh Vinh, giáo dục không chỉ là lĩnh vực mũi nhọn mà còn là mạch nguồn xuyên suốt, tạo nên động lực nội sinh và góp phần quyết định vào sự phát triển bền vững của quốc gia. Cuốn sách là nỗ lực tổng hợp các lát cắt từ lịch sử đến hiện tại, từ chính sách đến thực tiễn, nhằm ghi lại một cách chân thực và khoa học hành trình 80 năm giáo dục Việt Nam.

Lãnh đạo Viện KHGDVN cho rằng hội thảo là cơ hội để các nhà khoa học, nhà giáo, nhà quản lí cùng góp tiếng nói chuyên môn, phản biện sâu sắc và đề xuất chỉnh sửa giúp bản thảo hoàn thiện hơn.

“Chúng tôi kì vọng cuốn sách không chỉ dừng lại ở việc ghi chép lịch sử giáo dục, mà còn truyền cảm hứng và khẳng định vai trò kiến tạo của giáo dục Việt Nam trong tiến trình phát triển dân tộc”, ông Vinh chia sẻ.

Khơi gợi triết lí giáo dục mang tính dân tộc, nhân văn, hiện đại và bền vững

Báo cáo tại Hội thảo, TS Đoàn Thị Thúy Hạnh, Phó Giám đốc Trung tâm Phát triển bền vững chất lượng giáo dục phổ thông quốc gia, đã hệ thống hóa hành trình 80 năm phát triển của nền giáo dục Việt Nam qua 5 giai đoạn: 1945–1954, 1954–1975, 1975–1986, 1986–2000 và 2000–2025. Mỗi giai đoạn được trình bày với bốn nội dung chính: bối cảnh lịch sử, quan điểm chỉ đạo và chính sách giáo dục, tình hình giáo dục, cùng những thành tựu và hạn chế nổi bật.

Đặc biệt, giai đoạn từ năm 2000 đến 2025 ghi nhận những bước chuyển mạnh mẽ trong cải cách giáo dục, đổi mới chương trình, phổ cập giáo dục tiểu học và THCS, đồng thời khẳng định vai trò của giáo dục trong hội nhập quốc tế và phát triển nhân lực chất lượng cao. Cách tiếp cận theo giai đoạn lịch sử giúp người đọc dễ theo dõi, so sánh và suy ngẫm về tiến trình phát triển xuyên suốt của nền giáo dục nước nhà.

PGS.TS Trần Kiều, Chủ tịch Hội Khoa học tâm lí giáo dục Việt Nam, phát biểu tại hội thảo

PGS.TS Trần Kiều, Chủ tịch Hội Khoa học Tâm lí -  Giáo dục Việt Nam, cho rằng cuốn sách cần làm rõ hơn dấu ấn của những nhân vật tiêu biểu trong lịch sử giáo dục, những người góp phần định hình triết lí và định hướng phát triển giáo dục qua các thời kì.

Ông đề xuất bổ sung các gương mặt như Bộ trưởng Nguyễn Văn Huyên, nhà khoa học Tạ Quang Bửu,… để tăng chiều sâu, cảm xúc và kết nối các chính sách giáo dục với bối cảnh lịch sử cụ thể.

Giúp phổ cập tri thức đến mọi lứa tuổi, mọi vùng miền, mọi tôn giáo

Phát biểu tại hội thảo, PGS.TS Đặng Quốc Bảo, nguyên Hiệu trưởng Trường Cán bộ quản lí giáo dục và đào tạo, nhấn mạnh: “Một nền giáo dục lớn cần có một triết lí  rõ ràng”. Ông cho rằng cuốn sách cần khơi gợi một triết lí giáo dục Việt Nam mang tính dân tộc, nhân văn, hiện đại và bền vững.

PGS.TS Đặng Quốc Bảo, nguyên Hiệu trưởng Trường Cán bộ quản lí GDĐT, phát biểu tại hội thảo

Ông cũng đề cập đến vai trò của giáo dục Việt Nam ở nước ngoài, đề xuất bổ sung nội dung phản ánh hoạt động giáo dục dành cho cộng đồng người Việt tại Mỹ, Pháp,... như một phần quan trọng của hệ thống giáo dục quốc gia. Tinh thần “dĩ bất biến ứng vạn biến” được ông nhấn mạnh như một nguyên tắc chiến lược để giáo dục thích ứng với những biến đổi nhanh chóng của thời đại.

GS.TS Nguyễn Hữu Châu, nguyên Viện trưởng Viện KHGDVN đánh giá cao cuốn sách khi đã khái quát được diện mạo nền giáo dục Việt Nam suốt 80 năm, từ phổ cập tri thức đến đào tạo nhân tài.

GS.TS Nguyễn Hữu Châu, nguyên Viện trưởng Viện KHGDVN, phát biểu tại hội thảo

Ông đề nghị cuốn sách cần tổng kết rõ ràng hơn những gì giáo dục Việt Nam đã mang lại cho đất nước, đó là phổ cập tri thức đến mọi người dân, mọi lứa tuổi, vùng miền, tôn giáo. Bên cạnh đó, cuốn sách nên tập trung viết ngắn gọn, súc tích và có nhiều bình luận chuyên sâu để tăng sức hấp dẫn và giá trị thực tiễn.

GS.TS, NGND Nguyễn Thị Mỹ Lộc, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục, phát biểu tại hội thảo

GS.TS, NGND Nguyễn Thị Mỹ Lộc, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục, cho rằng cuốn sách sẽ hấp dẫn hơn nếu đưa thêm yếu tố con người, các nhà giáo dục tiêu biểu gắn với từng thời kì. Theo bà, chính con người làm nên bản sắc của giáo dục. Đồng thời, các trụ cột giáo dục Việt Nam cần được thể hiện theo tiến trình lịch sử, bám sát các chỉ đạo xuyên suốt và thích nghi với bối cảnh từng giai đoạn.

Tiếp thu đầy đủ, hoàn thiện công trình xứng tầm 80 năm giáo dục nước nhà

Phát biểu bế mạc hội thảo, GS.TS Lê Anh Vinh khẳng định những góp ý sâu sắc, tâm huyết của các chuyên gia, nhà nghiên cứu, nhà giáo và đại biểu là nguồn tư liệu quý giá để Ban Biên soạn tiếp tục hoàn thiện bản thảo cuốn sách một cách toàn diện và khách quan hơn.

GS.TS Lê Anh Vinh, Viện trưởng Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam, phát biểu bế mạc hội thảo

Ông cho biết, các ý kiến đã góp phần mở rộng tầm nhìn, làm rõ nhiều khía cạnh về lịch sử, triết lí phát triển, vai trò của từng giai đoạn, từng nhân vật và cả những điểm cần tiếp tục nghiên cứu. Những góp ý không chỉ nâng cao chất lượng học thuật mà còn tăng tính thực tiễn, giúp cuốn sách trở thành tài liệu tham khảo có giá trị trong hệ thống giáo dục và nghiên cứu.

Các đại biểu chụp hình lưu niệm

Thay mặt Ban Tổ chức, GS.TS Lê Anh Vinh gửi lời cảm ơn sâu sắc tới các đại biểu, chuyên gia và thầy cô giáo đã tham gia hội thảo. Ông kì vọng, sau khi hoàn thiện, cuốn sách “80 năm Giáo dục Việt Nam” sẽ là một công trình lịch sử, học thuật có giá trị bền vững, góp phần ghi lại dấu ấn của nền giáo dục Việt Nam và lan tỏa cảm hứng đến các thế hệ tương lai.

Trung tâm truyền thông và Sự kiện